EN FR AR

Kuruluş Amacı ve Tarihçemiz
Metin Boyutu [-] [+]


Kuruluş Amacı

‘Arşiv kütüphanesi’ kurma düşüncesi içinde bulunduğumuz arşiv sitesindeki kütüphanenin kuruluşundan çok öncelere dayanmaktadır. Bu düşüncenin kurumsal olarak ilk defa 1850’li yıllarda Osmanlı Arşivi’nin merkezileştirilmesi için inşa edilen arşiv binasında gerçekleştirilmeye çalışıldığını görmek mümkündür. Burada kurulan merkezi arşivde kütüphane kurulması bir ölçüde gerçekleştirilmiştir.

Cumhuriyet döneminde ise millî arşivin ihya edilebilmesi için hazırlanan birçok kanun tasarı ve teklifinde arşiv kütüphanesinin kurulması gözden kaçırılmamış, bu hususu sağlamak üzere kanun maddeleri hazırlanmıştır. Ancak ‘Arşiv kütüphanesi’ kurulması 3056 sayılı Başbakanlık Teşkilat Kanununun 11 inci maddesi çerçevesinde, 1988 yılında Millî Arşivin kurulması safhasında gerçekleştirilmeye başlanmıştır.

Arşiv kütüphanesi kurulması için birçok sebep saymak mümkündür. Ancak bizce en önemli yaklaşım; arşiv, devlet, millet ve toplum hayatının her bakımdan kamu yönetimine ait resmi bilgi ve belgelerini kayıt altına alarak muhafaza eder. Kütüphane ise, devlet, millet ve toplum hayatının resmi olmayan ama daha geniş yönlerini muhafaza eder. Millet, devlet ve toplum hayatının anlaşılması, yönetilmesi ve geleceğe sağlıklı bir şekilde aktarılması için sadece arşiv kayıtlarının tutulması yeterli olmaz, arşiv kayıtlarının açıklanabilmesi için kütüphane kaynaklarının da muhafaza edilmeleri ve araştırmalara kaynaklık etmeleri önemli görülmektedir.

Kütüphane ve arşiv toplanan malzeme bakımından olduğu kadar, verdikleri hizmet şekli yönünden de kardeş kuruluşlardır. Çağdaş gelişmeler bu iki kuruluşu birbirine yakınlaştırmaktadır. Arşivler, içeriklerini işleyip hizmete sunabilmek ve araştırıcıya sunuşta da daha verimli ve süratli hizmet verebilmek için bünyelerinde birer ihtisas kütüphanesi ve dokümantasyon merkezi kurmak zorunda kaldıkları gibi, kütüphanelerden de hiç olmazsa bir kısmı da içlerinde bir takım arşivler kurup geliştirmek zorundadırlar.

Dokümantasyon Daire Başkanlığı; arşiv koleksiyonlarından yeterince yararlanabilmek, içeriklerini daha anlaşılır ve anlamlı kılabilmek bakımından; güçlü bir kütüphane-dokümantasyon hizmetinin verilebilmesi için kurulmuş olup;

“Başbakanlık merkez birimleri ve arşiv araştırmacıları için ihtiyaç duyulan sosyal ve beşeri konularda kamu kurum ve kuruluşları ile meslek birlikleri, vakıflar, dernekler ve özel kişiler tarafından üretilen kitap, süreli yayın, elektronik yayın ve görsel-işitsel dokümanları sağlamak, bu dokümanları uluslararası dokümantasyon metot ve tekniklerine göre kataloglamak, indekslemek, sınıflamak ve araştırmacıların hizmetine sunmak”

süreci doğrultusunda hizmet çıktı ve sunumlarını gerçekleştirmek için; iş ve işlemlerini TSEN ISO 9001:2016 Kalite Yönetim Sistemi” çerçevesinde sürdürmektedir.

 

Tarihçe

Tarihî geçmişi göz ardı etmeden söylemek gerekirse, Kütüphanemizi önemli kılan en mühim husus Millî Arşiv bünyesinde kurulmuş olmasıdır. Bu münasebetle merkezimiz ülkemizin en gelişmiş “Arşiv kütüphanesi” olması yanında, sahip olduğu koleksiyonunun büyüklüğü, konu karakteristiği ve en önemlisi koleksiyonun modern kütüphanecilik metotları ile işlenmesi yönüyle de sosyal ve beşeri bilimler sahasında ülkemiz bilgi/belge merkezleri arasında belirgin bir şekilde öne çıkmaktadır.

Merkezin oluşumuna 1988 yılında başlanılmış olup, 1990 yılında Başbakanlık Merkez Kütüphanesi koleksiyonunun Kuruma devredilmesi ile ilk koleksiyon yapısı şekillenmeye başlanmıştır. 1992 yılında otomasyon sistemine geçilmiş, Türkiye’de otomasyona geçen birkaç kütüphaneden birisi olmuştur. 2004 yılında otomasyon sistemi web tabanlı olarak yenilenmiş, Haziran 2005 yılında da internet ortamından araştırmacıların hizmetine açılmıştır.




© 2014 - T.C. Başbakanlık Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü